Zamek Bolczów

Zamek Bolczów stoi na południe od Janowic Wielkich, na granitowym występie w północnej części Rudaw Janowickich, około 15 kilometrów od Jeleniej Góry. Warownia wykorzystuje naturalne skalne ściany i wznosi się na wysokości około 561 metrów nad poziomem morza.

Powstanie i pierwsze lata

Zamek datowany jest na 1375 rok, a jego budowę przypisuje się Clericusowi Bolze, dworzaninowi księcia Bolka II. W pierwszej połowie XV wieku warownia została zniszczona podczas walk wrocławskich i świdnickich mieszczan z husytami.

Odbudowa i kolejni właściciele

Zamek odbudowano w latach 1517-1518, prawdopodobnie z inicjatywy Hansa Dippolda von Burghaus. W latach 1520-1550 rozbudował go Karl von Mederacke. Od 1537 do 1543 roku warownia należała do Justusa Decjusza, dworzanina króla Zygmunta Starego, dzięki któremu zyskała cechy renesansowe. W 1562 roku właścicielami byli bracia Hans i Franz Heilmannowie, na początku XVII wieku zamek przeszedł w ręce Daniela Schaffgotscha, a później kolejnych przedstawicieli rodu Schaffgotschów.

Zniszczenie i losy ruin

W 1645 roku zamek zajęli Szwedzi, którzy przy opuszczaniu warowni podpalili zabudowania mieszkalne. Od tego czasu Bolczów pozostaje w ruinie. W 1824 roku ruiny odwiedził król Fryderyk Wilhelm III. W 1848 roku z inicjatywy hrabiego Stolberg-Wernigerode prowadzono prace rekonstrukcyjne, a na starych fundamentach powstała gospoda w stylu szwajcarskim. Po 1945 roku budynek gospody zamieniono na schronisko turystyczne, które z czasem uległo dewastacji.

Architektura ruin

Zachowane mury dzielą się na trzy części: średniowieczną, piętnastowieczną i szesnastowieczną. Na terenie zamku stoi kwadratowa wieża obronna, a dziedziniec rozciąga się między dwiema granitowymi skałami. Zachowały się mury barbakanu i bastei oraz brama wjazdowa, a także pozostałości budynków mieszkalnych i kaplicy. Warownię otacza sucha fosa, a mury przystosowano niegdyś do obrony przy użyciu broni artyleryjskiej. Budulcem był kamień.

Ochrona i stan obecny

Zamek jest wpisany do rejestru zabytków (numer A/907/472, wpis z 4 grudnia 1958 roku). Ruiny poddano konserwacji w 1965 roku, a w 2008 roku teren włączono do Parku Kulturowego Kotliny Jeleniogórskiej. Obiektem administruje Nadleśnictwo Śnieżka w ramach Lasów Państwowych.

Praktycznie

• Położenie: na południe od Janowic Wielkich, w północnej części Rudaw Janowickich, około 561 m n.p.m.
• Dojazd: szlak zielony prowadzi z Janowic Wielkich przez Zamek Bolczów do Wojanowa i Jeleniej Góry, szlak czarny dochodzi Drogą Zamkową do Głazisk Janowickich.
• Czego się spodziewać: trwałe ruiny warowni bez dachu, teren skalisty i nierówny, aktualne informacje o dostępności trasy sprawdź przed wyjściem na szlak.
• W okolicy: Zamek w Karpnikach, punkt widokowy na Skalniku oraz Krzyżna Góra.