Zachowany system fortyfikacji z XVII i XVIII wieku w Kłodzku, z trasami naziemnymi i podziemnymi korytarzami kontrminowymi.
Twierdza Kłodzko to rozległy system fortyfikacji na wzgórzu nad miastem, budowany etapami od średniowiecza aż po XVIII wiek. Dziś jest muzeum, w którym można zwiedzać zarówno naziemne bastiony, jak i kilometry podziemnych korytarzy.
Pierwsze drewniane umocnienia w tym miejscu istniały już przed 1114 rokiem, a gród odbudowano w 1129 roku za sprawą księcia Sobiesława. W XIII i XIV wieku przebudowano go na murowany zamek, prawdopodobnie z inicjatywy księcia Henryka IV. W latach 1557-1560 architekt Ernest Lorenz Kirschke dobudował zamek średni i dolny, tworząc jeden zintegrowany system obronny. Między 1690 a 1702 rokiem, pod kierunkiem Jacopo Carove, średniowieczne mury zastąpiono nowoczesnymi kurtynami i bastionami, którym nadano nazwy Jabłonki, Ludmiły, Wacława, Alarmowy i Dzwonnik.
Po pierwszej wojnie śląskiej, w 1742 roku, twierdza przeszła pod panowanie pruskie, a rok później generał Gerhard Cornelius de Walrave opracował nowe projekty rozbudowy fortyfikacji. W 1770 roku, po zakończeniu wojen śląskich, rozebrano pozostałości dawnego zamku mieszkalnego, a pod kierunkiem pułkownika Ludwiga Wilhelma von Reglera wzniesiono okazały donżon, który stoi do dziś jako główna budowla zespołu. W latach 1806-1807, podczas wojen napoleońskich, twierdza z garnizonem liczącym około 4070 żołnierzy odegrała ważną rolę w pruskiej obronie Śląska. Po szturmie, w którym straty sięgnęły około tysiąca rannych i zabitych, skapitulowała 24 czerwca 1807 roku. W 1867 roku władze pruskie uznały fortyfikacje za przestarzałe i formalnie je rozbroiły.
Zespół zajmuje ponad 30 hektarów i obejmuje twierdzę główną, fort posiłkowy Owcza Góra, fragmenty dawnych obwarowań miejskich oraz umocnienia polowe. Pod ziemią, jeszcze w XVIII wieku, wykuto system kazamat i chodników minowych, których zadaniem było wykrywanie podkopów nieprzyjaciela. W 2022 roku odkryto nieznaną wcześniej sieć XVIII-wiecznych chodników kontrminowych, a obecnie do zwiedzania udostępniona jest podziemna trasa o długości około kilometra.
Naziemna Górna Trasa liczy 2,5 km, a prowadzący pod ziemią Labirynt w korytarzach kontrminowych ma 1,2 km. W tunelach przez cały rok panuje temperatura 8-10 stopni Celsjusza, o czym warto pamiętać przy doborze ubrania. Całe zwiedzanie, obejmujące trasy naziemne i podziemne, zajmuje od półtorej do trzech godzin. W donżonie, kazamatach i na Bastionie Alarmowym urządzono ekspozycje poświęcone historii twierdzy.
W latach 1940-1943 na terenie twierdzy działała filia obozu koncentracyjnego Groß-Rosen, a sam obiekt służył też jako więzienie dla jeńców wojennych i więźniów politycznych. W 1944 roku ewakuowano tu fabryki koncernu AEG. W 1960 roku twierdzę uznano za zabytek i udostępniono zwiedzającym, a cały zespół wpisano do rejestru zabytków nieruchomych pod numerami 691 z 10 maja 1960 roku oraz A/4346/691 z 16 listopada 2010 roku. W 2018 roku na terenie fortyfikacji utworzono ścieżkę edukacyjną, a dziś obiekt jest też miejscem działania grup rekonstrukcji historycznej.
Tuż przy twierdzy, w odległości około 200 metrów, znajduje się Podziemna Trasa Turystyczna, a w promieniu pół kilometra Muzeum Ziemi Kłodzkiej i zespół klasztorny franciszkanów. W centrum miasta warto zajrzeć też na plac Bolesława Chrobrego i na Most Żelazny, a sama Forteczna Góra sąsiaduje bezpośrednio z murami twierdzy.
Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.
Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.
Zaloguj się