czwartek, 05 listopada 2026 Ogłoszenia Katalog firm PL / EN
Muzea

Stary Cmentarz Żydowski we Wrocławiu

Ślężna 41, Wrocław
O Stary Cmentarz Żydowski we Wrocławiu

Zabytkowy kirkut przy Ślężnej we Wrocławiu z 1856 roku, około 12 tysięcy nagrobków, dziś Muzeum Sztuki Cmentarnej.

Stary Cmentarz Żydowski we Wrocławiu, znany też jako kirkut przy Ślężnej, jest jedną z najstarszych zachowanych nekropolii żydowskich w Polsce. Dziś działa jako Muzeum Sztuki Cmentarnej, oddział Muzeum Miejskiego Wrocławia.

Powstanie cmentarza

Cmentarz powstał w 1856 roku, kiedy wrocławska gmina żydowska zakupiła działki we wsi Gabitz, dzisiejszych Gajowicach. Pierwszy oficjalny pochówek odbył się 17 listopada 1856 roku, spoczął wtedy kupiec Lobel Stern. Początkowa powierzchnia 3 hektarów została z czasem rozszerzona do 4,6 hektara.

Koniec działania i wojna

Wraz z nadejściem drugiej wojny światowej pogrzeby na cmentarzu zaczęły powoli ustawać, a w 1943 roku został on całkowicie zamknięty. Ostatni pochówek odbył się 25 sierpnia 1942 roku. Podczas oblężenia Wrocławia w 1945 roku teren cmentarza stał się miejscem walk, czego śladem są widoczne do dziś ślady po kulach na niektórych macewach.

Od cmentarza do muzeum

Cmentarz wpisano do rejestru zabytków nieruchomych 24 maja 1975 roku, a ponownie, pod kolejnym numerem, 15 czerwca 2011 roku. Od 1988 roku teren funkcjonuje jako Muzeum Architektury Cmentarnej, dziś działające pod nazwą Muzeum Sztuki Cmentarnej. Stojący przy wejściu dom zarządu, mieszczący niegdyś biuro, kwiaciarnię, kaplicę i latarnię, zaprojektowali w 1912 roku bracia Paul i Richard Ehrlich.

Sztuka nagrobna

Na cmentarzu znajduje się około 12 tysięcy nagrobków. Miejsce odróżnia się od kirkutów Europy Wschodniej różnorodnością form sztuki nagrobnej i rozbudowaną symboliką, a bogato zdobione macewy wzorowane są miejscami na stylu mauretańskim lub egipskim. Nagrobki ilustrują wpływy architektury niemal wszystkich epok, od starożytności przez średniowiecze i secesję aż po modernizm.

Znani pochowani

Na cmentarzu spoczywa Ferdinand Lassalle, żyjący w latach 1825-1864 twórca pierwszej partii robotniczej w Niemczech. Pochowany jest tu też botanik Ferdinand Julius Cohn (1828-1889), współpracownik Roberta Kocha, oraz historyk Heinrich Graetz (1817-1891). Na kirkucie znajdują się również groby rodziców Edyty Stein, Augusty i Siegfrieda Steinów.

Okolica

W promieniu około dwóch kilometrów od cmentarza znajduje się kilka innych obiektów związanych z dziedzictwem i kulturą Wrocławia, w tym Nowa Synagoga. Po drodze w stronę centrum warto zajrzeć na plac Wolności, do Muzeum Historycznego lub do Teatru Polskiego, a osoby podróżujące koleją mają blisko na dworzec Wrocław Główny.

Praktycznie

  • Adres: Ślężna 41, Wrocław, dzielnica Powstańców Śląskich
  • Cmentarz otwarty jest codziennie, zimą muzeum zamyka się ze zmrokiem, godziny warto sprawdzić przed wizytą na stronie oficjalnej
  • Wstęp bezpłatny w czwartki
  • Warto zaplanować spokojny spacer między nagrobkami, teren jest rozległy i częściowo nierówny
Znajdź nas na mapie
Tagi
0.0
0 ocen
Zaloguj się, by ocenić.
Komentarze (0)

Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.

Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.

Zaloguj się